Legalna praca, Praca w Austrii, Praca w Unii, Rynek pracy, Warunki pracy

Zatrudnienie w Austrii, rynek pracy

Członkostwo Polski w UE w przypadku Austrii nie oznacza swobodnego dostępu do rynku pracy. Austria wynegocjowała w tych obszarach 7-letni okres przejściowy (wg modelu 2 + 3 + 2) nie tylko z Polską, ale i z innymi krajami kandydującymi do UE. Okres przejściowy oznacza, że aby w Austrii legalnie pracować, ciągle trzeba będzie starać się o pozwolenie na pracę. Austriacki parlament na posiedzeniu 24 marca br. przyjął większością głosów koalicji rządowej ustawę dostosowującą dotychczasową ustawę o zatrudnianiu cudzoziemców i ustawę o zasiłkach dla bezrobotnych do uregulowań zawartych w Traktacie Akcesyjnym. Ustawa będzie obowiązywać maksymalnie przez 7 lat i weszła w życie 1 maja 2004 r.

Regulacje te oznaczają, że po rozszerzeniu łatwiej jest np. Polakom, którzy:

— do 1 maja br. dysponowali przynajmniej 12-miesięcznym zezwoleniem na pracę w Austrii.

Osoby te i członkowie ich rodzin, przed podjęciem pracy muszą uzyskać z urzędu pracy (AMS) specjalne zaświadczenie potwierdzające uprawnienie dostępu do rynku pracy. Jeśli rodzina przyjechała do Austrii dopiero po 1 maja br., zaświadczenie takie otrzyma po 18 miesiącach stałego pobytu. Po 1 maja 2006 r. członkowie rodziny otrzymywać będą zaświadczenia bez wymogu odpowiedniego okresu pobytu.

— przez ostatnie 5 lat mieszkali na terenie Austrii i dysponowali stałym dochodem z np. samodzielnej działalności gospodarczej,

— spełnili wymogi tzw. przedłużonego zezwolenia na zatrudnienie (Befreiungs-schein) ważnego dla całego obszaru Austrii. Przedłużone zezwolenie wystawiane jest tylko w przypadku, jeśli cudzoziemiec nie spełnia jeszcze warunków do otrzymania prawa stałego pobytu, a w ostatnich 8 latach był przez 5 lat legalnie zatrudniony w Austrii lub od co najmniej 5 lat pozostawał w związku małżeńskim z obywatelem austriackim i posiada stałe miejsce zamieszkania w Austrii.

Austria
Austria

Pozostałe uregulowania oznaczają de facto utrzymanie dotychczasowych rygorystycznych ograniczeń w dostępie do austriackiego rynku pracy, w tym konieczność posiadania zezwolenia na pracę przez pracowników sezonowych, personel kluczowy, wolontariuszy, praktykantów w spółce joint-venture, opiekunki Au-Pair. Nie uległa zmianie dotychczasowa wysokość kontyngentów ilościowych na zatrudnianie cudzoziemców, w tym obywateli nowych krajów członkowskich. Roczny kontyngent wynosi ok. 23 tys. zezwoleń, w tym ok. 15 tys. dla pracowników sezonowych.

Wniosek o pozwolenie na pracę zgłasza pracodawca w regionalnym Urzędzie Pośrednictwa Pracy (AMS). Pozwolenie na zatrudnienie zostanie wystawione, jeśli pozwala na to sytuacja miejscowego rynku pracy. A „pozwala” tylko wtedy, jeśli AMS w ciągu 4 do 5 tygodni nie znalazł wśród poszukujących pracy odpowiedniego pracownika zastępczego — Austriaka lub w drugiej kolejności obywatela Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Jeśli i wśród tych osób nie było chętnych spełniających kryteria pracodawcy, oferty kierowano do obywateli tzw. państw trzecich, do których się zaliczała Polska przed akcesją. Od 1 maja br. starający się o pracę obywatele polscy są już więc uwzględniani przez AMS w drugiej, a nie trzeciej kolejności.

Oprócz ograniczeń w dostępie do rynku pracy istnieją ograniczenia (7-letni okres przejściowy) na świadczenie przez polskie firmy na terenie Austrii usług pracownikami z Polski. Usługi objęte ograniczeniami to ogrodnictwo, cięcie, rzeźbienie i wykańczanie kamienia, ręczny wyrób elementów z metalu i części tych elementów (w tym konstrukcji stalowych), usługi budowlane, włączając w to pokrewną działalność, usługi ochroniarskie, sprzątanie i czyszczenie obiektów, pielęgnowanie w domu, pracę społeczną (wolontariat) i działalność świadczona bez zakwaterowania. Ograniczenia te nie dotyczą usług realizowanych samodzielnie przez jednosobowe firmy polskie.

Podstawowe warunki świadczenia usług w Austrii obowiązujące przedsiębiorców z krajów EOG polegają na tym, przedsiębiorca musi:

— w swoim kraju ojczystym legalnie świadczyć konkretną usługę,

— w przypadku tzw. działalności reglamentowanej (82 zawody) przedłożyć zaświadczenie potwierdzające kwalifikacje (Befahigungsnachweis) zgodnie z austriacką ustawą o prowadzeniu działalności gospodarczej (Gewerbe-ordnung).

Zamiast przedłożenia austriackiego zaświadczenia o kwalifikacjach, można też przedłożyć pozytywną, prawomocną decyzję Federalnego Ministra Gospodarki i Pracy (tzw. Anerkennung) wydaną w oparciu o unijne przepisy o uznawaniu kwalifikacji lub równego traktowania działalności. Decyzję tą trzeba posiadać:

— przy pierwszym świadczeniu usługi względnie

— przy rozpisaniu przetargu najpóźniej przy otwarciu oferty.

O decyzję tą wystarczy się starać tylko raz, gdyż jest ona ważna również później w przypadku świadczenia podobnych usług. Uregulowania znajdujące zastosowanie w stosunku do przedsiębiorców z nowych państw członkowskich UE nie różnią się niczym w przypadkach, gdy przedsiębiorca osobiście realizuje zlecenie. Różnice istnieją wówczas, gdy w celu świadczenia transgranicznej usługi ma miejsce zatrudnienie pracowników.

W przypadku oddelegowania pracowników obowiązują w okresie przejściowym, tj. przynajmniej do 30.04.2006 r. specjalne regulacje, ograniczające swobodny przepływ pracowników:

— w sektorach zliberalizowanych (sektorach nie należących do ww. „branż wrażliwych”) ograniczenie polega na konieczności posiadania przez obywateli nowych krajów członkowskich realizujących usługę w sektorach zliberalizowanych tzw. unijnego potwierdzenia oddelegowania {EU-Entsendebestati-gung) wystawionego przez regionalne urzędy pracy. Ustawodawca zastosował tym samym ograniczenia wobec wszystkich pozostałych sektorów usług, a nie tylko wobec 8 branż wymienionych w załączniku nr XII do Traktatu Akcesyjnego.

Dotychczas potwierdzenie tego typu wystawiane było tylko w przypadku oddelegowania przez przedsiębiorstwo z kraju UE pracownika będącego obywatelem kraju trzeciego. Inaczej mówiąc, regulacja ta zrównuje status obywatela nowego kraju członkowskiego z obywatelem państwa trzeciego.

Wymagane od polskich oddelegowanych unijne potwierdzenie oddelegowania, urząd pracy może, ale nie musi wystawić i ma na to czas do 6 tygodni. Oddelegowany musi być zatrudniony w polskiej firmie od przynajmniej 1 roku i mieć umowę o pracę na czas nieokreślony. Inny wymóg to załączenie do wniosku o wystawienie potwierdzenia oddelegowania kopii umowy z austriackim zleceniodawcą oraz umowy z oddelegowanym w zakresie warunków płacowych oddelegowania. Wymagania natomiast odnośnie stawek płacy, czasu pracy itp. są identyczne jak wobec oddelegowanego obywatela dotychczasowej UE. Obowiązujące wobec nowych krajów członkowskich uregulowania dot. sektora usług zliberalizowanych to typowy przykład nierównego traktowania, gdyż przedsiębiorstwa z siedzibą w jednym z 15 krajów dotychczasowej UE delegujące pracownika, obywatela UE do realizacji usługi na terenie Austrii, objęte są znacznie prostszą procedurą. Wymagane jest od nich tylko złożenie w biurze ds. kontroli nielegalnego zatrudnienia jednostronicowego zgłoszenia na tydzień przed planowanym rozpoczęciem pracy przez delegowanego. Zgłoszenie to jest konieczne dla każdego sektora usług, a prawdziwość danych weryfikowana jedynie w trakcie ewentualnej kontroli inspekcji pracy.

— w sektorach ww. „branż wrażliwych” oddelegowanie obywateli ośmiu nowych państw członkowskich Europy kontynentalnej dopuszczalne jest wyłącznie za posiadaniem pozwolenia na zatrudnienie (Beschaftigungsbewilligung) albo zezwolenia na oddelegowanie {Entsendebewilligung).

Wniosek o udzielenie zezwolenia na oddelegowanie składa właściciel przedsiębiorstwa, w którym cudzoziemiec ma zostać zatrudniony lub osoba prywatna będąca zleceniodawcą zagranicznego pracodawcy. Do wniosku muszą być załączone:

— umowę o dzieło,

— potwierdzenie przez delegującego zatrudnienia osoby delegowanej (np. kopia umowy o pracę osoby wysyłanej do Austrii),

— przetłumaczone zaświadczenia o kwalifikacjach zawodowych osoby delegowanej, dowód, że planowanych prac nie są w stanie wykonać pracownicy austriaccy. Urząd Pośrednictwa Pracy bada czy prace, które ma wykonywać cudzoziemiec, nie mogą być wykonywane przez osoby z miejscowego rynku pracy.

Przypadek taki nie zachodzi, gdy:

• oddelegowany pracobiorca posiada szczególną wiedzę i doświadczenie zawodowe, jakim może dysponować wyłącznie pracownik producenta towaru lub dostawcy usług,

• warunki gwarancyjne wymagają instalacji/uruchomienia towaru przez pracowników producenta,

• między kupującym towar a producentem została zawarta umowa serwisowa (umowa o konserwacji dostarczonych urządzeń).

— Oddelegowanie obywateli państw trzecich dopuszczalne jest we wszystkich sektorach wyłącznie za posiadaniem pozwolenia na zatrudnienie (Beschdf-tigungsbewilligung) lub zezwolenia na oddelegowanie (Entsendebewilligung). Tacy pracownicy potrzebują dodatkowo zezwolenie na pobyt.

Ww. ograniczenia obowiązują tymczasowo do 30.04.2006 r. i nie są nimi objęte Malta i Cypr. Przedłużenie tego terminu o trzy lata jest możliwe w drodze oficjalnego zwrócenia się Austrii do Komisji Europejskiej. Kolejne przedłużenie tego terminu o dwa lata od 1.05.2009 r. wymaga udowodnienia ze strony Austrii powstania możliwych zakłóceń i zagrożeń dla austriackiego rynku pracy.

Be the First to comment.

Leave a Comment